Skip to Content

Diverse bronnen (o.a. Cybele) adviseren om béta-blokkers op het einde van de zwangerschap te stoppen wegens risico op bradycardie, hypoglycemie en hyperbilirubinemie bij de pasgeborene. Vanaf wanneer? Waarom is dit risico er niet/veel minder in het begin?

Op grond van het bèta-blokkerend werkingsmechanisme en het daaruit volgend langzamer op gang komen van de pasgeborene is het voornamelijk vlak voor en tijdens de bevalling belangrijk om de toediening van bètablokkers te stoppen. Er is geen precieze termijn vastgesteld waarop dit dient te gebeuren.

Inleiding

Hypertensie tijdens de zwangerschap blijft wereldwijd een belangrijke oorzaak van morbiditeit bij moeder en kind. Meerdere bronnen stellen een bèta-blokker als eerste keuze behandeling voor [1,2].

Bèta-blokkers en zwangerschap

Bèta-blokkers dringen door de placenta-barrière bij de zwangere vrouw. Volgens Commentaren Medicatiebewaking moet er gelet worden op de farmacologische effecten van bèta-blokkers bij de foetus dan wel pasgeborene (met name hypoglykemie, hypotensie, bradycardie, sedatie en ademhalingsproblemen) indien deze toegepast worden in het laatste deel van de zwangerschap en tijdens de partus. Op basis van ervaring genieten labetalol, metoprolol en propranolol de voorkeur. Atenolol dient met terughoudendheid gebruikt te worden vanwege een mogelijke associatie met groeivertraging na langdurig gebruik. Met de overige middelen is weinig tot geen ervaring opgedaan [3].

Het Farmacotherapeutische Kompas stelt dat de pasgeborene onder invloed van bèta-blokkers langzamer op gang komt en omwille van deze reden wordt geadviseerd om deze middelen voor de te verwachten geboorte te stoppen [4].

Wanneer dient de behandeling stopgezet te worden?

Informatie over het exacte moment waarop de behandeling dient stopgezet te worden is niet eenduidig : Commentaren Medicatiebewaking en het Nederlands Bijwerkingen Centrum (Lareb) spreken over "het laatste deel van de zwangerschap en tijdens de partus" [3,5], het Farmacotherapeutisch Kompas raadt aan om bèta-blokkers "enkele weken voor de te
verwachten geboorte" te stoppen [4]. De bijsluiter van Metoprolol EG® raadt aan de behandeling stop te zetten 48-72 uur voor de uitgerekende geboortedatum [6].

Besluit

Op grond van het bèta-blokkerend werkingsmechanisme en het daaruit volgend langzamer op gang komen van de pasgeborene is het voornamelijk vlak voor en tijdens de bevalling belangrijk om de toediening van bèta-blokkers te stoppen. Er is geen precieze termijn vastgesteld waarop dit dient te gebeuren.

Referenties: 

[1] Gecommentarieerd Geneesmiddelenrepertorium (BCFI) via www.bcfi.be (geraadpleegd op 04/11/14)

[2] Folia Pharmacotherapeutica, Artikel, Februari 2012, Gebruik van antihypertensiva tijdens de zwangerschap via www.bcfi.be (geraadpleegd op 04 /11/14)

[3] Commentaren Medicatiebewaking 2014/15 (Stichting Healthbase, ISBN: 978 90 74027 00 7

[4] Farmacotherapeutisch Kompas via https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/inleidendeteksten/I/inl%20antihypertensiva.asp#09002b67804ded07 (geraadpleegd op 04/11/14)

[5] Nederlands Bijwerkingen Centrum (Lareb) via www.lareb.nl (geraadpleegd op 04/11/14)

[6] SKP Metoprolol EG®

Auteur:
Apr. Inge Van Tongelen
Dr. Apr. Els Mehuys
Prof. Dr. Apr. Koen Boussery

Eenheid voor Farmaceutische Zorg
Faculteit Farmaceutische Wetenschappen
Universiteit Gent

Datum laatste actualisatie: 22 december 2014

Expert: 
koeby2662