Skip to Content

Wat is de juiste dosering van macrokristallijne nitrofurantoine (de niet-vertraagde vorm)? Is dit 3 x of 4 x daags? Er is hier geen eenduidigheid over. BCFI en Informatorium Medicamentum spreken elkaar nog steeds tegen.

Volgens de SKP zijn beide opties mogelijk. In de meerderheid van de publicaties en monografieën hanteert men echter een toediening om de 6 uur of 4 x daags. Deze aanpak verzekert een permanent adequate concentratie in de urine.

Als eerste referentie geldt uiteraard de SKP [1], dat een officieel goedgekeurd document is.  Het hoofdstuk dosering en wijze van toediening luidt als volgt:

  • Behandeling van acute lagere urineweginfecties:
    • volwassenen en kinderen boven de 12 jaar: 200 à 400 mg per dag in 3 à 4 giften (bij de maaltijden en bij het slapengaan).
    • kinderen vanaf 6 jaar: 4 à 6 mg/kg gewicht per dag in 4 giften.
  • Profylaxie bij ingrepen:
    • De dag vóór de ingreep en de 3 volgende dagen 50 mg x 4 per dag.
  • Profylaxie van recidiverende urinaire infecties:
    • 50 à 100 mg bij het slapengaan; kinderen 1 à 2 mg per kg gewicht bij het slapengaan.

Bij een creatinineklaring < 60 ml/min, Furadantine MC niet toedienen.
Furadantine MC is gecontra-ïndiceerd bij kinderen onder 6 jaar.

Voor de behandeling van acute lagere urineweginfecties bij volwassenen en kinderen boven de 12 jaar zijn dus zowel een drievoudige als een viervoudige toediening een optie.  Enig document van betekenis dat de problematiek van het aantal giften per dag specifiek ter discussie stelt, werd niet gevonden. Wel talrijk zijn het aantal overzichtspublicaties in verband met de genoemde indicaties en de plaats van nitrofurantoïne daarin ten aanzien van ondermeer sulfamethoxazol-trimethoprim en de chinolonen. In de meerderheid van de publicaties en monografieën [o.a. 2,3,4,5,6] hanteert men een toediening om de 6 uur of 4 x daags.

Het feit dat voedsel de biologische beschikbaarheid van Furandantine MC verhoogt , zou een motivatie kunnen zijn voor een toediening 3 x daags, telkens na de maaltijd. Spectaculair zijn deze verschillen echter niet. De biologische beschikbaarheid nuchter bedraagt 87%, tegenover 94 % na een maaltijd [7].  Daartegenover staat dat toediening om de 6 uur een permanent adequate concentratie  in de urine verzekert. Dit laatste argument  lijkt ons meer doorslaggevend en verklaart wellicht waarom een spreiding over 4 giften het meest frequent aanbevolen wordt.

Volgens de SKP wordt ±35-38% van de orale dosis ongewijzigd in urine teruggevonden. De serumhalfwaardetijd van nitrofurantoïne bedraagt slechts 20-30 minuten. De bloedconcentratie blijft dan ook uiterst laag, meestal 1-2 μg/ml, terwijl de urinaire concentratie tussen 125-150 μg/ml bedraagt na een eenmalige orale dosis van 100 mg.  Bij een posologie van 4 x 100 mg per dag loopt die concentratie op tot 350 μg/ml.  Vanaf urinaire concentraties in urine >100 µg/mL wordt  nitrofurantoine als bactericide beschouwd. Bij ±32 µg/ml werkt het al bacteriostatisch ten aanzien van een aantal bacteriën [8].

Referenties: 

[1] Furadantine MC, Samenvatting van de Productkenmerken, geraadpleegd op 3 november 2014

[2] Naamloos, nitrofurantoïne, Farmacotherapeutisch kompas, geraadpleegd op 3 november 2014

[3] Anonymous, Furandantine , Drugs.com, geraadpleegd op 3 november 2014

[4] Anonymous, Nitrofurantoin: Drug information, Database UpToDate, WoltersKluwer, geraadpleegd op 3 november 2014

[5] Anonymous, Nitrofurantoin,  NIH-medlineplus, geraadpleegd op 3 november 2014

[6] Anonymous, nitrofurantoin, Medscape, geraadpleegd op 3 november 2014

[7] Farmamozaiek, nitrofurantoïne, tabel met posologie en farmacokinetische eigenschappen, geraadpleegd op 4 november 2014

[8]Anonymous, Macrobid® (nitrofurantoin monohydrate/macrocrystals) Capsules, US Food And Drug Administration, geraadpleegd op 4 november 2014

 

Auteur:
Luc Leyssens

Datum laatste actualisatie: 4 november 2014

Expert: 
lucls5261