Skip to Content

Patiënte die Livial neemt, meldt dat haar arts had gezegd dat ze wel wat minder mocht nemen. Ze neemt nu om de 2 dagen Livial en merkt geen schommelingen in menopauzale symptomen. Is dit gebruik verantwoord? Verdient een verlaagde dagdosis geen voorkeur?

Het is aan te bevelen om elke dag een dosis van 1,25 mg in te nemen in plaats van 2,5 mg om de andere dag. Tabletten Livial® bevatten geen breukgleuf, maar mogen wel geplet worden. De lagere dosis kan eventueel magistraal bereid worden.

Livial® (met tibolon als actief bestanddeel) wordt gebruikt als hormonale substitutie bij postmenopauzale vrouwen. Voor achtergrondinformatie over tibolon verwijzen we graag naar de Q-box vraag van 9/6/2010.

De normale posologie van Livial® is 2,5 mg daags, telkens op hetzelfde tijdstip in te nemen. De SKP vermeldt ook dat het risico op doorbraakbloedingen of spotting verhoogt wanneer een dag geen Livial® wordt ingenomen. Dit is te verklaren door de korte halfwaardetijd. Livial® wordt immers zeer snel omgezet naar zijn actieve metabolieten en de belangrijkste metabolieten hebben een halfwaardetijd van slechts 7 uur. Dit betekent dat er grote concentratiefluctuaties kunnen voorkomen indien Livial® slechts om de andere dag wordt ingenomen [1, 2, 3, 4].

Ondanks dat een lagere posologie niet opgenomen is in de SKP zijn er wel studies terug te vinden met 1,25 mg tibolon daags. Verschillende studies stellen immers dat 2,5 mg slechts een zeer beperkte toename in effect veroorzaakt ten opzichte van 1,25 mg. Deze studies concluderen bijgevolg dat de lage dosis ook efficiënt is. We kunnen dus aanbevelen om elke dag een dosis van 1,25 mg in te nemen in plaats van 2,5 mg om de andere dag. Tabletten Livial® bevatten weliswaar geen breukgleuf, maar mogen wel geplet worden. De lagere dosis kan dan eventueel magistraal bereid worden [5, 6, 7, 8, 9].

Overschakelen op fytotherapeutische opties is ook mogelijk, maar de evidentie rond deze producten is zeer beperkt. Er bestaat geringe evidentie rond het gebruik van zilverkaars (Cimicifuga racemosa) in een dosis van 6,5 mg per dag. Er zijn echter ook aanwijzingen dat dit product hepatotoxisch is. Het is bijgevolg geen eerste keuze preparaat. In recente informatie (september 2014) gepubliceerd op de website van het BCFI valt bovendien te lezen dat gezien de eerder ongunstige risico-batenverhouding van Cimicifuga racemosa bevattende preparaten deze niet aan te bevelen zijn [1, 10, 11, 12, 13, 14].

Volledigheidshalve vermelden we ook dat de website van het BCFI waarschuwt voor het gebrek aan langetermijngegevens over tibolon. Er zijn gegevens beschikbaar over een verhoogd risico op borst- of endometriumcarcinoom alsook over een verhoogd risico op cerebrovasculaire accidenten. Er wordt bijgevolg gesteld dat de risico-batenverhouding van tibolon onduidelijk is [1].

Referenties: 

[1] Belgisch Centrum voor Farmacotherapeutische Informatie. Gecommentarieerd Geneesmiddelenrepertorium. Beschikbaar via www.bcfi.be . Geraadpleegd in september 2014.

[2] FAGG. Samenvatting Kenmerken van het Product: Livial®. Beschikbaar via www.fagg-afmps.be . Geraadpleegd in september 2014.

[3] MedicinesComplete. Martindale: The Complete Drug Reference. Geraadpleegd in september 2014.

[4] Farmacotherapeutisch kompas: tibolon. Beschikbaar via www.farmacotherapeutischkompas.nl . Geraadpleegd in september 2014.

[5] Bjarnason NH., Bjarnason K., Haarbo J., Rosenquist C., Christiansen C. Tibolone: prevention of bone loss in late postmenopausal women. The Journal of clinical endocrinology and metabolism. 1996, 81(7):2419-22.

[6] Cummings SR., Ettiinger B., Delmas PD., Kenemans P., Stathopoulos V., Verweij P et al. The effect of tibolone in older postmenopausal women. The New England journal of medicine. 2008, 359(7):697-708.

[7] Gallagher JC., Baylink DJ., Freeman R., McClung M. Prevention of bone loss with tibolone in postmenopausal women: results of two randomized, double-blind, placebo-controlled, dose-finding studies. The journal of clinical endocrinology and metabolism. 2001, 86(10):4717-26.

[8] Bjarnason NH., Bjarnason K., Haarbo J., Bennink HJ., Christiansen C. Tibolone: influence on markers of cardiovascular disease. The Journal of clinical endocrinology and metabolism. 1997, 82(6):1752-6.

[9] Pletmedicatie. Beschikbaar via www.pletmedicatie.be  Geraadpleegd in september 2014.

[10] Tanmahasamut P., Vichinsartvichai P., Rattanachaiyanont M., Techatraisak K., Dangrat C., Sardod P. Cimicifuga racemosa extract for relieving menopausal symptoms: a randomized controlled trial. Climacteric. 2014 Sep 22:1-7 (Epub ahead of print).

[11] Xi S., Liske E., Wang S., Liu J., Zhang Z., Geng L., Hu L., Jiao C., Zheng S., Zepelin HH., Bai W. Effect of isopropanolic Cimicifuga racemosa extract on uterine fibroids in comparison with tibolone among patients of a recent randomized, double blind, parallel-controlled study in Chinese women with menopausal symptoms. Evid Based Complement Alternat Med. 2014;2014:717686 (Epub ahead of print).

[12] Mohammad-Alizadeh-Charandabi S., Shahnazi M., Nahaee J., Bayatipayan S. Efficacy of black cohosh (Cimicifuga racemosa L.) in treating early symptoms of menopause: a randomized clinical trial. Chin Med. 2013;8(1):20.

[13] Leach MJ., Moore V. Black cohosh (Cimicifuga spp.) for menopausal symptoms. Cochrane Database Syst Rev. 2012 Sep 12;9:CD007244.

[14] Minerva. Zilverkaars tegen menopauzale klachten? Minerva 2006;5(6):99-101. Beschikbaar via http://www.minerva-ebm.be/nl/article.asp?id=1142 .

Auteur:
Drs. Apr. Sara Desmaele en Prof. Dr. Apr. Stephane Steurbaut
UZ Brussel / VUB
Dienst Klinische Farmacologie & Farmacotherapie

Datum laatste actualisatie: 30 september 2014

Expert: 
stest0865