Skip to Content

Waarom wordt door sommige pediaters systematisch vitamine K voorgeschreven bij pasgeborenen?

Vitamine K wordt voorgeschreven ter preventie van bloedingen of hemorraghische ziekte bij de paseborene. Er bestaat consensus over het feit dat vitamine K 1 systematisch dient te worden toegediend aan alle pasgeborenen. Vitamine K is in België beschikbaar onder parenterale (Konakion®) als onder orale (Vitamon K®) vorm.

Verdieping

Stap 1

Wat verstaan we onder hemorragische ziekte?

De hemorragische ziekte van de pasgeborene is het optreden van spontane bloedingen door vitamine K-tekort (Vitamin K deficiency bleeding). Er zijn drie vormen beschreven.

  1. De klassieke vorm (eerste week na de geboorte).
  2. Een laattijdige vorm (2de tot 12de week na de geboorte) die in principe optreedt bij pasgeborenen die borstvoeding krijgen en aan wie geen vitamine K bij de geboorte werd toegediend, alsook bij pasgeborenen met absorptiestoornissen, b.v. cholestase, mucoviscidose. De incidentie in Europa bedraagt 4 tot 7 gevallen per 100.000 geboorten.
  3. Een vroegtijdige vorm (binnen de 24 uur na de geboorte) die vooral optreedt bij kinderen wiens moeder tijdens de zwangerschap werd behandeld met bepaalde anti-epileptica, antibiotica en tuberculostatica.
 
In hoeverre is de toedieningsvorm belangrijk?
 
De toedieningsvorm hangt af van de situatie waarin zuigeling en moeder zich bevinden.
  • Bij een voldragen kind in goede gezondheid dat enkel flesvoeding drinkt volstaat een eenmalige toediening van 2 mg (per os) of 1 mg (I.M.) bij de geboorte. Dat kan via toedienen van respectievelijk 1 of ½ ampul Konakion Paediatric®. Extra vitamine K is verder niet aangewezen, gezien vitamine K wordt toegevoegd aan eerste leeftijds flesvoeding.
  • Wanneer overwegend moedermelk gegeven wordt, wordt aangeraden gedurende de periode van de borstvoeding dagelijks 5 druppels Vitamon K® (= 25 µg) toe te dienen. Deze dosis mag in een één gift gegeven worden.
  • Bij een gemengd regime borstvoeding-flesvoeding zal per fles één druppel Vitamon K minder worden toegediend.
Intramusculaire vitamine K moet gereserveerd blijven voor risicobaby's : prematuren, neo-natale pathologie, behandeling van de moeder met anti-epileptica of antibiotica. Een dosis van 10 mg om de twee weken wordt hier voorgesteld.
 
 
Stap 2
 
Welke is de vitamine K status bij pasgeborenen?
 
Pasgeborenen zijn blootgesteld aan een verhoogd risico op vitamine K deficiëntie omwille van meerdere redenen: zwakke transplacentaire passage, beperkte reserves in de lever, zwakke aanvoer vanuit de voeding (moedermelk is arm aan vitamine K), endogene synthese ter hoogte van de intestinale flora staat nog niet op punt.
 
Wat is vitamine K?
 
Vitamine K is een verzamelnaam voor een reeks 2-methyl-1,4-naftokinonen, noodzakelijk voor eennormale bloedstolling. In de natuur komen twee analogen voor. Vitamine K1 of fytomenadion bezit een 3-phytylgroep en komt voor in planten. Eens zuigelingen overschakelen naar fruitpap en normale voeding, is extra toediening van vitamine K niet meer nodig.
Vitamine K2 bestaat uit een mengsel van verbindingen (menaquinones) waar in plaats 3 een keten van 2 tot 13 isopreen eenheden gehecht is. Vitamine K2 wordt door bacteriën aangemaakt. lntestinale bacteriële productie is een belangrijke bron van vitamine K.
Het basis 2-methyl-1,4-naftokinon (menadion – vitamine K3) is niet actief als vitamine maar kan als provitamine beschouwd worden. Mammalia zijn immers in staat uit vitamine K3 vitamine K2 met 4 isopreenresten te synthetiseren.
 
Referenties: 
Anonymus. Vitamine K. Prescrire 1998, 18 (183), 287-290.
Vitamine K. Med. Farm. Med. 1999; 37 (3): 34-35.
Anonymus. Vitamine K ter preventie van hemorragische ziekte bij de pasgeborene. Folia Pharmacotherapeutica 2000; november via www.bcfi.be (geraadpleegd op 2/8/2009).
Anonymus. Wetenschappelijke bijsluiter van Vitamon K® (08.2003).
Anonymus. Wetenschappelijke bijsluiter van Konakion Paediatric® (18.06.2004).
Anonymus. Farmamozaïek via www.ipsa.be (geraadpleegd op 2/8/2009).
Shearer M.J. Vitamin K deficiency bleeding (VKDB) in early infancy. Blood Rev. 2009; 23: 49-59.

 

Auteur

Prof. dr. apr. G. Laekeman


Uw basiskennis opfrissen met Farmamozaïek?

Zie volgende onderwerpen: Vitamine K, Het bloedstollingsproces in een notendop

Expert: 
gela0007