Skip to Content

Mogen budesonide suppo's van 2 mg gebruikt worden tijdens de zwangerschap?

De meeste adviezen in verband met astma en chronische darmontstekingen pleiten voor verderzetting van glucocorticoïdentherapieën tijdens de zwangerschap, omdat wordt aangenomen dat de nadelen niet opwegen tegen de voordelen. De risico's worden in die omstandigheden aanvaardbaar genoemd.

De diverse bijwerkingen van glucocorticoïden zijn bekend. Systemische effecten blijven grotendeels afwezig  bij uitwendig gebruik, voor zover de transdermale absorptie minimaal blijft. Toepassing in suppositoria staat gelijk met systemisch gebruik.

Glucocorticoïden tijdens de zwangerschap

De meeste ervaring werd uiteraard opgedaan met de meest frequent gebruikte glucocorticoïden . Wat de  kortwerkende betreft zijn dat prednison, prednisolon en methylprednisolon, voor de langwerkende zijn dat dexamethason en betamethason. Prednison and prednisolon passeren de placenta maar verschijnen slechts in kleine hoeveelheden navelstrengbloed. Dexamethason en betamethason bereiken hogere  concentraties in de foetus omdat ze door de placenta minder efficiënt gemetaboliseerd worden.

Systemische toepassing van glucocorticoïden bij drachtige knaagdieren kan bij de nakomelingen een gespleten gehemelte teweegbrengen. Ook bij mensen zijn er gevallen van gespleten gehemelte beschreven  na in utero blootstelling aan glucocorticoïden. Orofaciale abnormaliteiten, gespleten lip of gespleten gehemelte, komen normaal voor bij 1.7 op 1000 levend geborenen. Dit risico zou verdubbelen tot verdrievoudigen, wat nog steeds zeer weinig is. Het gevaar bestaat enkel bij gebruik gedurende het eerste trimester van de zwangerschap en verdwijnt na 12 weken, zodra de sluiting van het gehemelte is voltooid.

Foetale bijnierhypoplasie is mogelijk na in utero blootstelling aan glucocorticoïden. Suppressie van de hypothalamo-hypofysaire-bijnier-as bij de foetus wordt echter pas gezien wanneer de aanstaande moeders meer dan 20 mg/dag prednison krijgen gedurende meer dan 3 weken tijdens de 6 maanden voorafgaand aan de bevalling. Deze situatie vraagt om een neonatale monitoring van de bijnierfunctie.

Het is ook mogelijk dat glucocorticoïden de risico's vergroten van voortijdig breken van de vliezen (PROM : premature rupture of the outer membranes) en van intrauteriene groeivertraging. Bij de moeder verhogen ook het risico van zwangerschapshypertensie, zwangerschapsdiabetes, osteoporose en  infecties [1].

Budesonide

Specifieke informatie over budesonide is wat schaarser maar bevestigt de strekking van de hoger beschreven feiten.

De samenvatting van de productkenmerken van Budenofalk[2] vermeldt:

"Bij het drachtige dier heeft budesonide, zoals andere glucocorticoïden , storingen in de foetale ontwikkeling veroorzaakt. De relevantie bij de mens is nog niet aangetoond. Aangezien er tot op heden geen gegevens beschikbaar zijn i.v.m. de overgang van Budenofalk 3 mg in de moedermelk, is het aangeraden de borstvoeding gedurende de behandeling met Budenofalk 3 mg te onderbreken."

De meeste adviezen in verband met astma en chronische darmontstekingen pleiten nochtans voor verderzetting van glucocorticoïdentherapieën tijdens de zwangerschap, omdat wordt aangenomen dat de nadelen niet opwegen tegen de voordelen. De risico's worden in die omstandigheden aanvaardbaar genoemd.

Wat gebruik van inhalatiecorticosteroïden tijdens de zwangerschap betreft is er, voor zover de kennis reikt, geen sprake van een verhoogd risico voor congenitale misvormingen of groeivertraging. Dit geldt specifiek ook voor budesonide. Een ongecontroleerde astma beïnvloedt de zwangerschap nadelig en verder gebruik van inhalatiesteroïden tijdens de zwangerschap wordt daarom aanbevolen [1, 3].

Wat het systemisch gebruik van glucocorticoïden bij  chronische darmontstekingen (ziekte van Crohn, Colitis Ulcerosa) betreft, wordt ook aangeraden bij zwangerschap de normale behandelingsregimes aan te houden. Ook hier wegen de risico's verbonden aan de medicinale therapie niet op tegen de mogelijke gevolgen van een slecht behandelde ziekte voor de foetus. In de praktijk worden  glucocorticoïden en sulfasalazine al jaren veilig gebruikt bij zwangere vrouwen, die lijden aan chronisch inflammatoire darmziekten. Wel wordt aangeraden de dosis zo laag mogelijk te houden en zo mogelijk het  gebruik te vermijden tijdens het eerste trimester van de zwangerschap. Oraal budesonide lijkt veilig te zijn in dosissen van 6 tot 9 mg/dag, zonder bijniersuppressie, glucose intolerantie,  hypertensie bij de moeder en zonder foetale congenitale abnormaliteiten [1, 4, 5, 6].

Referenties: 

[1] UpToDate, WoltersKluwer, geraadpleegd op 25 juni 2013.

[2] Budenofalk 3 mg maagsapresistente capsules, samenvatting van de productkenmerken,  geraadpleegd op 25 juni 2013

[3] Gluck PA, Gluck JC., A Review of pregnancy outcomes after exposure to orally inhaled or intranasal budesonide, Curr Med Res Opin. 2005 Jul;21(7):1075-84.

[4] Botoman VA, Bonner GF, Botoman DA., Management of inflammatory bowel disease, Am Fam Physician. 1998 Jan 1;57(1):57-68, 71-2.

[5] Correia LM, Bonilha DQ, Ramos JD, Ambrogini O, Miszputen SJ., Treatment of inflammatory bowel disease and pregnancy: a review of the literature, Arq Gastroenterol. 2010 Apr-Jun; 47(2):197-201.

[6] Beaulieu DB, Ananthakrishnan AN, Issa M, Rosenbaum L, Skaros S, Newcomer JR, Kuhlmann RS, Otterson MF, Emmons J, Knox J, Binion DG., Budesonide induction and maintenance therapy for Crohn's disease during pregnancy, Inflamm Bowel Dis. 2009 Jan;15(1):25-8.

Auteur:
Luc Leyssens

Datum laatste actualisatie: 26 juni 2013

Expert: 
lucls5261