Skip to Content

Een patiënt krijgt ledertrexate inspuitingen, wanneer moet zij foliumzuur nemen en in welke dosering? Arts schrijft voor: foliumzuur 5mg, 1x per week op de dag van de inspuiting?

Een consensus hierover bestaat er vooralsnog niet. Studies konden geen belangrijk verschil in effect detecteren tussen dagelijkse of wekelijkse toedieningen van een folaat. Traditioneel wordt de wekelijkse dosis foliumzuur genomen op de dag na het toedienen van methotrexaat. Omdat de vraag over methotrexaat inspuitingen gaat zijn de puur theoretische bekommernissen in verband met mogelijke competitie voor opname tussen methotrexaat en foliumzuur hier niet van toepassing. Het belangrijkste is dat methotrexaat een grote therapeutische aanwinst betekent bij de behandeling van o.a. reumatoïde artritis of psoriasis en dat het gunstig effect van foliumzuursupplementen daarbij buiten discussie staat. Dit is en maakt discussies over het “beste” schema en dosering of over de omvang van de daling in hematologische bijwerkingen van ondergeschikt belang. We stellen daarom voor het advies van de arts te volgen.

Het eenvoudige antwoord is: volg gewoon de instructies van de arts.  In dit geval zijn ze voldoende duidelijk.

We kunnen ons natuurlijk ook de vraag stellen wat de optimale dosis en frequentie is van foliumzuur bij het gebruik van methotrexaat  (Ledertrexate®).   Het antwoord hierop is zeker niet eenduidig.

In de Folia van September 2011 lezen we : ”Foliumzuurtekort kan de toxiciteit van methotrexaat verhogen, en toediening van foliumzuur (magistrale bereiding) in een dosis van 5 à 10 mg per week, ofwel dagelijks toegediend (1 mg per dag), ofwel wekelijks toegediend (5 mg per week), laat toe bepaalde ongewenste effecten van methotrexaat te verminderen (bv. de gastro-intestinale en hematologische stoornissen)”

Reeds in april 2006 schreef de Folia dit: “Inderdaad is in meerdere placebo-gecontroleerde studies een gunstig effect gezien met foliumzuur, zowel wanneer toegediend aan 1 mg per dag, als wanneer toegediend aan 5 mg (eventueel te verhogen tot bv. 10 mg) eenmaal per week. Bij gebrek aan vergelijkende studies, bestaat er geen consensus over de optimale dosis en frequentie van toediening van foliumzuur. In de praktijk wordt foliumzuur vaak magistraal voorgeschreven in een dosis van 1 mg per dag.”

Dit is nog steeds de situatie op vandaag.  Recente reviews bevestigen deze stand van zaken.  We vonden een studie die geen belangrijk verschil kon aantonen tussen de dagelijkse of wekelijkse toediening van een folaat.  Traditioneel wordt de wekelijkse dosis foliumzuur genomen op de dag na het toedienen van methotrexaat.  Omdat de vraag over methotrexaat inspuitingen gaat zijn de puur theoretische bekommernissen in verband met mogelijke competitie voor opname tussen methotrexaat en het foliumzuur hier niet van toepassing.  

Vanwege de kostprijs wordt foliumzuur verkozen boven folinezuur (Elvorine®), dat enkel gebruikt wordt om de toxische effecten van hooggedoseerd methotrexaat, gebruikt in een kankerbehandeling, tegen te gaan (rescue). 

Dit alles mag ons niet doen vergeten dat methotrexaat een belangrijke therapeutische aanwinst is bij de behandeling van o.a. reumatoïde artritis  of psoriasis.  Omdat het toedienen van foliumzuur een grote impact heeft op de therapie-uitval kunnen meer patiënten langere tijd geholpen worden met methotrexaat en dit kan een effect hebben op de totale mortaliteit! Dit is het belangrijkste en maakt discussies over het “beste” schema en dosering of over de omvang van de daling in hematologische bijwerkingen van ondergeschikt belang.

 

Referenties: 

Alle referenties zijn als hyperlinks in de tekst terug te vinden.

Auteur:
 

Prof. dr. Hans De Loof
University of Antwerp - Campus Drie Eiken
Pharmacology
Universiteitsplein 1
B-2610 Antwerpen
 

Datum laatste actualisatie: 25 september 2012


Uw basiskennis opfrissen met Farmamozaïek?

Zie volgend onderwerp: Methotrexaat

Expert: 
loode1400