Skip to Content

patient: Bechterev + jicht + cardiovasculair (stent 1x) nam celebrex met 100% efficientie. Na plaatsing stent wordt celebrex verboden door zijn cardioloog . Patient wil terug opstarten met celebrex, wat raden we aan?

Celecoxib mag niet worden gebruikt na een coronaire bypass operatie, omdat er mogelijk een verhoogd risico op nadelige effecten, zoals een hartinfarct en beroerte kan optreden. Het moet met voorzichtigheid, of helemaal niet, gebruikt worden bij patiƫnten met een voorgeschiedenis van ischemische hartziekte, perifeer arterieel vaatlijden, of cerebrovasculaire aandoening.

Volledige vraagstelling

Een patiënt heeft de ziekte van Bechterew en lijdt aan jicht. Hij neemt Celebrex® waar hij zeer goed op reageert (100% efficiëntie). Na een cardiovasculair incident wordt een stent geplaatst. De cardioloog stopt met de behandeling van Celebrex® en vervangt dit door Tramadol. Dit wordt niet goed bevonden door de patiënt, vanwege hoofdpijnklachten. Hierdoor wilt de patiënt terug starten met Celebrex®. Wat is aan te raden?

Medicatihistoriek v/d patiënt: Asaflow®, Tildium Retard®, Teveten®, Zyloric®, Colchicine®, Rasilez®, diclofenac (sporadisch), Celebrex® (tot plaatsing stent), tramadol (alternatief).

Verdieping

Bij gebruikelijke dosissen (200-400mg p.d.) is celecoxib een orale, selectieve cyclo-oxygenase-2 (COX-2) remmer met indicaties als symptomatische behandeling van artrose, reumatoïde artritis en spondylitis ankylopoëtica. De beslissing om een selectieve COX-2-remmer voor te schrijven dient gebaseerd te zijn op een beoordeling van het totale risico van de individuele patiënt.

Twee studies werden uitgevoerd met celecoxib bij patiënten met sporadische adenomateuze poliepen, namelijk de APC studie (Adenoma Prevention with Celecoxib) en de PreSAP studie (Prevention of Spontaneous Adenomatous Polyps). De APC studie liet een dosisgerelateerde toename zien van het gecombineerde eindpunt van cardiovasculaire dood, myocardinfarct of beroerte (vastgesteld) met celecoxib in vergelijking met placebo gedurende 3 jaar behandeling. De PreSAP studie liet geen statistisch significant verhoogd risico zien voor hetzelfde gecombineerde eindpunt. De toenamen voor beide celecoxib dosisgroepen versus placebo waren voornamelijk toe te schrijven aan een verhoogde incidentie van myocardinfarct. De gegevens van een derde langetermijnstudie, ADAPT (de Alzheimer’s Disease Anti-inflammatory Prevention Trial) wezen niet op een significant verhoogd cardiovasculair risico met celecoxib 200 mg tweemaal per dag in vergelijking met placebo.

Het Europees Geneesmiddelenbureau (2005) heeft een aantal maatregelen voor de COX-2 remmers aangekondigd. Het comité voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik (CMPH) concludeerde dat de beschikbare gegevens voor COX-2-remmers een verhoogd risico op cardiovasculaire bijwerkingen aantonen en bevelen daarom aan dat:

  • selectieve COX-2-remmers niet gebruikt mogen worden bij patiënten met aangetoonde ischemische hartziekte of cerebrovasculaire aandoening, ze zijn ook gecontra-indiceerd bij patiënten met perifeer arterieel vaatlijden
  • patiënten met risicofactoren voor hart- en vaatziekten zoals hypertensie, hyperlipidemie, diabetes en roken moet zorgvuldig worden bewaakt indien gegeven selectieve COX-2-remmers
  • alle patiënten moeten individueel worden geëvalueerd op de risico's en voordelen van de behandeling met selectieve COX-2 remmer, voornamelijk patiënten met cardiovasculaire en gastro-intestinale risicofactoren. Er dienen alternatieve behandelingen overwogen te worden.

De gegevens suggereren ook een verband tussen de duur en de dosis van
inname en de kans op het lijden van een cardiovasculaire gebeurtenis.

Soortgelijk advies is ook uitgegeven door de FDA. Echter, de enige absolute contra-indicatie hier is de postoperatieve periode na coronaire bypass operatie.

Gezien het ontbreken van een de intrinsieke plaatjesremmende activiteit zijn selectieve COX-2 remmers geen substituut voor acetylsalicylzuur ter profylaxe van trombo-embolische cardiovasculaire ziekten. Daarom dienen behandelingen met aggregatieremmers niet gestopt te worden.

Net als bij alle NSAID’s kan celecoxib aanleiding geven tot het ontstaan van nieuwe hypertensie of het verergeren van een bestaande hypertensie, wat kan bijdragen aan een toegenomen incidentie van cardiovasculaire voorvallen. Daarom dient de bloeddruk van dichtbij gevolgd te worden in het begin van een behandeling met celecoxib en in de loop van de behandeling.

Samengevat

Celecoxib mag niet worden gebruikt na een coronaire bypass operatie, omdat er mogelijk een verhoogd risico op nadelige effecten, zoals een hartinfarct en beroerte kan optreden. Het moet met voorzichtigheid, of helemaal niet, gebruikt worden bij patiënten met een voorgeschiedenis van ischemische hartziekte, perifeer arterieel vaatlijden, of cerebrovasculaire aandoening. Aangezien de cardiovasculaire risico’s van celecoxib kunnen toenemen met de dosis en de duur van de blootstelling, dient de kortst mogelijke behandelingsduur en de laagste effectieve dagdosis toegepast te worden. De behoefte van de patiënt aan symptomatische pijnverlichting en zijn respons op de behandeling dienen regelmatig geherevalueerd te worden, vooral bij patiënten met artrose. Patiënten met belangrijke risicofactoren voor cardiovasculaire voorvallen (bv. hypertensie, hyperlipidemie, diabetes mellitus, roken) dienen slechts behandeld te worden met celecoxib na zorgvuldige overweging.
Bovendien is het niet aan te raden de behandeling met Celebrex® te starten op eigen initiatief. De patiënt dient de arts te raadplegen.

Referenties: 
  1. www.bcfi.be
  2. Samenvattingen van de kenmerken van de producten (SKPs) van Celebrex®: www.fagg.be
  3. Medicines Complete, Martindale: The Complete Drug reference: e-databank 2011
  4. EMEA. European Medicines Agency maakt maatregelen op COX-2 inhibitors (geplaatst 27 juni 2005). Online beschikbaar via www.ema.europa.eu/docs/en_GB/document_library/Press_release/2010/01/WC500059088.pdf
  5. Solomon SD, et al. Adenoma Prevention with Celecoxib (APC) Study Investigators. Cardiovascular risk associated with celecoxib in a clinical trial for colorectal adenoma prevention. N Engl J Med 2005; 352: 1071–80.
  6. ADAPT Research Group. Cardiovascular and cerebrovascular events in the randomized, controlled Alzheimer's disease anti-inflammatory prevention trial (ADAPT).
  7. Solomon SD, et al. Cross Trial Safety Assessment Group. Cardiovascular risk of celecoxib in 6 randomized placebo-controlled trials: the cross trial safety analysis. Circulation 2008; 117: 2104–13.
  8. Bing RJ, Lomnicka M. Why do cyclo-oxygenase-2 inhibitors cause cardiovascular events? J Am Coll Cardiol 2002; 39: 521–2.
     

Auteurs

Sophie Sarre en Martina Stepkova

Datum laatste actualisatie: 09 juni 2011

Uw basiskennis opfrissen met Farmamozaïek?

Zie Niet-steroïdale anti-inflammatoire middelen

Expert: 
expert